Boşanma Hukuku Makaleleri

108 makale · 1. sayfa / 5

E-Devlet Üzerinden Boşanma Davası Açılabilir mi?
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

E-Devlet Üzerinden Boşanma Davası Açılabilir mi?

E-devlet üzerinden doğrudan boşanma davası açmak Türkiye'de mümkün değildir; boşanma davaları aile mahkemelerine yazılı dilekçeyle açılmaktadır. Ancak e-devlet platformu, sürecin hazırlık ve takip aşamalarında önemli bir araç olarak kullanılabilmektedir. Nüfus kayıt örneği, ikametgah belgesi ve SGK dökümü gibi belgeler e-devlet üzerinden temin edilebilir. Ayrıca UYAP Vatandaş Portalı aracılığıyla e-devlet şifresiyle dava durumu sorgulanabilir ve duruşma tarihleri takip edilebilir. Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davaları arasındaki farklar, harçlar, velayet ve mal paylaşımı gibi konuların tümü bu sürecin ayrılmaz parçalarıdır.

Devamini Oku
Z Kuşağının Evliliğe Bakışı ve Artan Boşanma Oranları Nasıl Açıklanır?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Z Kuşağının Evliliğe Bakışı ve Artan Boşanma Oranları Nasıl Açıklanır?

Z Kuşağı, evlilik kurumuna geçmiş kuşakların aksine daha sorgulamacı ve bireysel bir perspektiften yaklaşmaktadır. Türkiye'de boşanma oranları son yıllarda belirgin biçimde artmış; bu artış özellikle 25-35 yaş aralığında, yani Z Kuşağının evlilik döneminde yoğunlaşmaktadır. Ekonomik baskılar, kariyer öncelikleri, sosyal medyanın ilişkiler üzerindeki etkisi ve bireyselleşme eğilimi bu tablonun arkasındaki başlıca dinamiklerdir. Türk Medeni Kanunu kapsamında anlaşmalı ve çekişmeli boşanma seçenekleri, velayet hakları, nafaka düzenlemeleri ve mal paylaşımı kuralları bu süreçte belirleyici rol oynamaktadır. Hukuki haklarınızı doğru şekilde öğrenmek ve süreci sağlıklı yönetmek için uzman bir aile avukatından destek almanız büyük önem taşımaktadır.

Devamini Oku
HPV Virüsü Bulaşması Aldatmanın Delili Sayılır mı?
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

HPV Virüsü Bulaşması Aldatmanın Delili Sayılır mı?

HPV virüsünün eşler arasında bulaşması, boşanma davalarında sıkça sorulan ve tıbbi ile hukuki boyutları olan karmaşık bir meseledir. HPV testi pozitif sonuç vermesi tek başına aldatmanın kesin delili sayılmamaktadır; ancak destekleyici diğer delillerle birlikte mahkemede anlamlı bir unsur haline gelebilmektedir. Zina sebebiyle boşanma davası açmak için altı aylık hak düşürücü süreye dikkat edilmeli, tıbbi bilirkişi raporu talep edilmeli ve tüm belgeler eksiksiz korunmalıdır. Bu konuda uzman bir boşanma avukatından destek almak, hem delillerin doğru sunulması hem de yasal sürelerin kaçırılmaması açısından kritik önem taşımaktadır.

Devamini Oku
Zinada Mal Paylaşımı Nasıl Olur?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Zinada Mal Paylaşımı Nasıl Olur?

Zina nedeniyle boşanma kararı verildiğinde mal paylaşımı nasıl yapılır? Türk Medeni Kanunu'nda edinilmiş mallara katılma rejimi çerçevesinde zina yapan eşin katılma alacağı hakkı tamamen ortadan kalkmaz; ancak hakkaniyet indirimi, tazminat talepleri ve nafaka hakları üzerinde belirleyici etkiler doğurur. Bu makalede zinada mal paylaşımının hukuki esasları, Yargıtay içtihatları ve mağdur eşin kullanabileceği hukuki araçlar ayrıntılı biçimde ele alınmaktadır.

Devamini Oku
Çocuk Varsa Boşanma Nasıl Olur?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Çocuk Varsa Boşanma Nasıl Olur?

Çocuk sahibi çiftlerin boşanma sürecinde velayet, kişisel ilişki ve nafaka en kritik meselelerdir. Türk hukukunda mahkemeler velayet kararı verirken çocuğun üstün yararını esas alır; çocuğun yaşı, ebeveynlerin ekonomik durumu ve psikolojik bağlılık değerlendirilir. Velayet verilmeyen ebeveyn kişisel ilişki kurma hakkını korur; iştirak nafakası ödeme yükümlülüğü çocuk ergin olana kadar devam eder ve nafaka alacakları icra takibinde öncelikli sayılır. Anlaşmalı boşanmada tüm bu konular bir protokolle düzenlenip mahkemece onaylanabilir.

Devamini Oku
Zorunlu Boşanma Nedir ve Nasıl Gerçekleşir?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Zorunlu Boşanma Nedir ve Nasıl Gerçekleşir?

Zorunlu boşanma, Türk Medeni Kanunu'nda düzenlenen zina, hayata kast, terk, akıl hastalığı gibi özel sebeplerin gerçekleşmesi durumunda mahkemenin tarafların uzlaşmasını beklemeksizin evliliği sona erdirdiği hukuki süreçtir. Bu davalarda ispat yükü davacıya aittir ve her sebebin kendine özgü hak düşürücü süreleri ile belge gereksinimleri bulunmaktadır. Nafaka, tazminat, velayet ve mal paylaşımı meseleleri de aynı yargılama sürecinde ele alınabileceğinden zorunlu boşanma davalarını bir bütün olarak planlamak büyük önem taşır. Bu makalede zorunlu boşanmanın yasal dayanakları, dava açma koşulları ve süreç hakkında ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz.

Devamini Oku
Zinaya Teşebbüs: Boşanma Sebebi Sayılabilir mi?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Zinaya Teşebbüs: Boşanma Sebebi Sayılabilir mi?

Zinaya teşebbüs, eşlerden birinin zina eylemini tamamlamadan bu yönde somut adımlar atmasıdır. Türk Medeni Kanunu'nun 161. maddesi kapsamındaki özel boşanma sebebinden farklı olsa da zinaya teşebbüs, TMK m. 166/1 uyarınca evlilik birliğinin sarsılması gerekçesiyle boşanma davası açılmasına dayanak oluşturabilir. Gizli mesajlaşmalar, buluşmalar ve sadakat yükümlülüğünü açıkça ihlal eden davranışlar bu kapsamda değerlendirilmektedir. Yargıtay, zinaya teşebbüs niteliğindeki eylemlerin evlilik birliğini temelden sarstığını kabul etmektedir. Sürecin doğru yönetilmesi için delillerin hukuka uygun yollarla toplanması ve deneyimli bir avukattan destek alınması büyük önem taşımaktadır.

Devamini Oku
İzmir'de Boşanma Davasında Yetkili Mahkeme Hangisidir?
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

İzmir'de Boşanma Davasında Yetkili Mahkeme Hangisidir?

İzmir boşanma davası yetkili mahkeme konusu, davayı doğru adliyede açmak isteyen herkesi yakından ilgilendirir. Türk Medeni Kanunu madde 168 kapsamında eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesi veya son altı aydan beri birlikte oturulan yer mahkemesi yetkilidir. İzmir gibi çok sayıda ilçesi ve ayrı adliyesi bulunan bir şehirde Bayraklı, Karşıyaka, Torbalı aile mahkemeleri arasından doğru olanı seçmek zaman kaybını önler. Bu yazıda görevli mahkeme ile yetkili mahkeme arasındaki farkı, yetki itirazının nasıl yapıldığını, yetkinin kesin olmamasının ne anlama geldiğini ve eşlerden birinin yurt dışında olduğu durumları İzmir özelinde açıklıyoruz.

Devamini Oku
İzmir Boşanma Avukatı Ücretleri Nasıl Belirlenir? Tarife, Masraf ve Dava Türüne Göre Rehber
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

İzmir Boşanma Avukatı Ücretleri Nasıl Belirlenir? Tarife, Masraf ve Dava Türüne Göre Rehber

İzmir boşanma avukatı ücretleri tek bir sabit listeyle değil; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, avukat ile müvekkil arasında imzalanan vekalet ücreti sözleşmesi ve davanın türüyle birlikte belirlenir. Anlaşmalı bir boşanma ile uzun süren çekişmeli bir süreç aynı emeği gerektirmediği için ücret de farklılaşır. Mal rejimi tasfiyesi ya da tazminat gibi değer içeren taleplerde maktu ücret yerine nispi hesap gündeme gelebilir. Ayrıca harç, tebligat, bilirkişi ve keşif gibi yargılama giderleri vekalet ücretinden ayrı yürür. Bu yazıda Torbalı ve İzmir genelinde ücretin hangi ölçütlere göre şekillendiğini, karşı vekalet ücretini ve ödeme planlarını sade bir dille açıklıyoruz.

Devamini Oku
İzmir Boşanma Davası Ne Kadar Sürer? Mahkeme, İstinaf ve Karar Süresi Rehberi
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

İzmir Boşanma Davası Ne Kadar Sürer? Mahkeme, İstinaf ve Karar Süresi Rehberi

İzmir boşanma davası ne kadar sürer sorusu, evliliğini sonlandırmak isteyen herkesin aklındaki ilk konudur. Anlaşmalı boşanma genellikle tek celsede ve birkaç hafta ile birkaç ay arasında biterken, çekişmeli boşanma davası delil, tanık ve mahkeme yoğunluğuna bağlı olarak çok daha uzun sürebilir. Bu rehberde İzmir aile mahkemelerindeki yargılama süreci, karar aşaması, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdindeki istinaf yolculuğu ve kararın kesinleşmesi adım adım anlatılıyor. Ayrıca tebligat sorunları, bilirkişi ve sosyal inceleme raporu gibi süreyi etkileyen unsurlara ve süreci kısaltmanın somut yollarına değiniliyor. Boşanma sürecinde gerçekçi bir zaman planı yapmak isteyenler için pratik bir kaynak niteliği taşıyor.

Devamini Oku
İzmir'de Çekişmeli Boşanma Davası Süreci ve Hak Kaybı Riskleri
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

İzmir'de Çekişmeli Boşanma Davası Süreci ve Hak Kaybı Riskleri

İzmir çekişmeli boşanma davası, eşlerin boşanma iradesinde ya da nafaka, velayet, mal paylaşımı gibi başlıklarda anlaşamadığı durumlarda gündeme gelir. Bu yazıda Bayraklı, Karşıyaka ve Torbalı aile mahkemeleri özelinde dava sürecinin dilekçeler teatisinden hükme kadar olan aşamalarını, kusurun ispatında delillerin ve tanıkların rolünü ele alıyoruz. Ayrıca dava sırasında istenebilecek tedbir nafakası ile geçici velayet düzenlemelerine değiniyoruz. En kritik kısım ise hak kaybı riskleri: delil bildirme süresinin kaçırılması, taleple bağlılık ilkesi, ıslah hakkının kullanılmaması ve istinaf süresinin geçirilmesi gibi geri dönüşü zor hatalar. Sürecin doğru yönetilmesi için izlenecek yol haritasını adım adım açıklıyoruz.

Devamini Oku
İzmir'de Anlaşmalı Boşanma Nasıl Açılır? Güncel Şartlar ve Adım Adım Süreç
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

İzmir'de Anlaşmalı Boşanma Nasıl Açılır? Güncel Şartlar ve Adım Adım Süreç

İzmir anlaşmalı boşanma süreci, eşlerin tüm konularda uzlaşması halinde evliliği hızlı biçimde sonlandıran bir yoldur. Bu yazıda anlaşmalı boşanmanın TMK madde 166/3 kapsamındaki güncel şartlarını, evliliğin en az bir yıl sürmüş olması koşulunu ve hâkimin tarafları bizzat dinlemesi gerekliliğini ele alıyoruz. Ayrıca anlaşmalı boşanma protokolünde velayet, nafaka, mal paylaşımı ve tazminat düzenlemelerinin nasıl yer aldığını açıklıyoruz. Görevli ve yetkili mahkeme, gerekli belgeler, dava dilekçesinin hazırlanması, duruşma ve kararın kesinleşmesi gibi aşamaları İzmir aile mahkemeleri özelinde adım adım anlatıyoruz. Sürecin çoğunlukla tek celsede tamamlanması ve avukatın rolü de yazının kapsamındadır.

Devamini Oku
İzmir Boşanma Avukatı Seçerken Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

İzmir Boşanma Avukatı Seçerken Nelere Dikkat Etmelisiniz?

Boşanma süreci, çoğu kişi için hem duygusal hem hukuki açıdan yorucu bir dönem anlamına gelir. Doğru avukatı seçmek, bu sürecin daha öngörülebilir ilerlemesine yardımcı olur. İzmir gibi birden çok adliyenin ve aile mahkemesinin bulunduğu bir şehirde, deneyim, iletişim ve şeffaflık öne çıkan ölçütlerdir. Bu yazıda İzmir'de boşanma avukatı seçerken dikkat edilmesi gereken pratik noktaları, sorulması gereken soruları ve uzak durulması gereken kırmızı bayrakları derledik. Amacımız, kesin sonuç vaadi yerine gerçekçi beklenti yönetimine dayalı bir bakış sunmaktır. Vekalet ücretinde şeffaflık, gizlilik ve yerel adliyelere aşinalık gibi başlıkları örneklerle ele alıyoruz.

Devamini Oku
Boşanma Davasında İspat Nasıl Yapılır ve Hangi Deliller Geçerlidir?
Boşanma Hukuku
·8 dk okuma

Boşanma Davasında İspat Nasıl Yapılır ve Hangi Deliller Geçerlidir?

Çekişmeli boşanma davalarında çoğu zaman sonucu belirleyen şey, taraflardan birinin söyledikleri değil, iddialarını dosyaya hangi delillerle taşıdığıdır. İspat yükünün kimde olduğu, hangi vakıanın somutlaştırılması gerektiği ve sunulan kayıtların hukuka uygun yoldan elde edilip edilmediği davanın gidişatını doğrudan etkiler. Tanık beyanı, yazışmalar, fotoğraflar, banka ve telefon kayıtları, sağlık raporları ile bilirkişi ve sosyal inceleme raporları farklı ağırlıklarda değerlendirilir. Bu yazıda aile mahkemesindeki yargılama usulü, ispatın konusu, delil türleri ve hukuka aykırı delil sorunu uygulamadaki yansımalarıyla ele alınıyor. Amaç, boşanma davasında ispat sürecini öngörülebilir kılmak ve hak kaybı riskini azaltmaktır.

Devamini Oku
Tek Celsede Boşanma (Anlaşmalı Boşanma Rehberi)
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Tek Celsede Boşanma (Anlaşmalı Boşanma Rehberi)

Tek celsede boşanma, TMK m. 166/3 hükmü çerçevesinde anlaşmalı boşanma davasının ilk ve tek duruşmada karara bağlanmasıdır. Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte başvurması veya davayı kabul, hâkim huzurunda bizzat dinlenme ve mali-kişisel sonuçların tam uzlaşıyla düzenlendiği bir protokolün mahkemeye sunulması zorunludur. Protokol; yoksulluk ve iştirak nafakası, maddi-manevi tazminat, velayet ve kişisel ilişki, mal rejimi tasfiyesi, soyadı ve feragatleri kapsamalıdır. Hâkim çocuğun üstün yararı, yoksulluk nafakası ve mal paylaşımı bakımından değişiklik talep edebilir; kabul edilmezse dava çekişmeliye dönüşür. Karar aynı celsede çıksa bile kesinleşme için gerekçeli karar tebliği ve istinaf süresi geçmelidir.

Devamini Oku
Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranış Nedeniyle Boşanma (TMK m. 162)
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranış Nedeniyle Boşanma (TMK m. 162)

TMK m. 162, eşlerden birinin diğerinin hayatına kastetmesi, pek kötü davranması ya da ağır derecede onur kırıcı davranış sergilemesi hâlinde öngörülen özel ve mutlak boşanma sebebidir. Fiilin ispatı boşanma için yeterlidir; evlilik birliğinin çekilmezliğini ayrıca kanıtlamaya gerek yoktur. Hak düşürücü süre öğrenmeden itibaren 6 ay ve her hâlde 5 yıldır; affeden tarafın dava hakkı düşer. Hayata kast öldürme kastını gerektirir; pek kötü davranış sistematik şiddeti kapsar; onur kırıcı davranış ağır hakareti ifade eder. Deliller arasında darp raporu, 6284 koruma kararı, ceza dosyası, tanık, dijital kayıtlar yer alır. Davalı tam kusurludur; TMK m. 174/1-2 tazminat, TMK m. 175 yoksulluk nafakası ve velayet bu esasa göre şekillenir.

Devamini Oku
Boşanma Davasında Facebook Yazışmaları Delil Olur Mu?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Boşanma Davasında Facebook Yazışmaları Delil Olur Mu?

Boşanma davasında Facebook, WhatsApp ve Instagram yazışmaları HMK m. 189/2 uyarınca ancak hukuka uygun elde edildiğinde delil olur. Eşin size gönderdiği mesajlar, kamuya açık paylaşımlar ve rızayla paylaşılan hesap içerikleri kabul edilirken; şifre kırma, casus yazılım veya yetkisiz erişimle elde edilen veriler TCK m. 243-244 ve m. 132-136 kapsamında cezai sorumluluk doğurur ve mahkemece reddedilir. Ekran görüntüsü tek başına yeterli değildir; notere tespit, e-tespit ve bilirkişi raporuyla desteklenmelidir. Yargıtay 2. HD 2018/5463 K. ve HGK 2002/2-617 K. kararları uygulamanın temelini oluşturur.

Devamini Oku
Boşanmadan Sonra Soyadı Değişikliği Nasıl Yapılır?
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Boşanmadan Sonra Soyadı Değişikliği Nasıl Yapılır?

Boşanma kararı kesinleştiğinde TMK m. 173 uyarınca kadın kızlık soyadına kendiliğinden döner; nüfus müdürlüğüne ayrı dilekçe gerekmez. Kimlik, pasaport ve ehliyet için yenileme şarttır. Eski kocanın soyadını kullanmak isteyen kadın, menfaat ve kocaya zarar vermeme kriterlerini ispat ederek aile mahkemesinden TMK m. 173/2 izni alabilir. AYM 2022-155/38 iptali ve 28 Ocak 2024 değişikliği ile evli kadın da soyadını serbestçe belirler. Yeniden evlenme halinde eski eşin soyadı izni sona erer ve koca koşul değişikliğinde iznin kaldırılması davasını açabilir.

Devamini Oku
Avukatsız Anlaşmalı Boşanma Nasıl Olur?
Boşanma Hukuku
·12 dk okuma

Avukatsız Anlaşmalı Boşanma Nasıl Olur?

Avukatsız anlaşmalı boşanma, TMK m. 166/3 çerçevesinde eşlerin kendi protokollerini hazırlayarak aile mahkemesine başvurmalarıdır. Şartlar: en az 1 yıllık evlilik, eşlerin ortak iradesi, mali sonuçlar ve çocukların durumu hakkında hazırlanmış yazılı protokol, hâkimin duruşmada her iki tarafı bizzat dinlemesi. Protokolde velayet, kişisel ilişki, iştirak nafakası (TÜFE artış maddesi dahil), yoksulluk nafakası, maddi ve manevi tazminat, mal rejimi tasfiyesi, aile konutu ve soyadı düzenlemeleri eksiksiz olmalıdır. Avukatlık zorunlu olmasa da uzun süreli evlilik, çocuk, karmaşık mal varlığı varsa profesyonel destek zorunludur. Yanlış hazırlanan protokol, uzun vadede milyonluk hak kayıplarına yol açabilir. Baro ücretsiz danışma hizmetleri ve adli yardım seçenekleri değerlendirilmelidir.

Devamini Oku
Boşanma Davasının Unsurları Nelerdir?
Boşanma Hukuku
·10 dk okuma

Boşanma Davasının Unsurları Nelerdir?

Boşanma davasının unsurları; dava şartları (evlilik birliğinin varlığı, taraf ehliyeti, yetkili-görevli mahkeme), boşanma sebebi seçimi, delil ve kusur değerlendirmesi ile yan talepleri kapsar. Özel boşanma sebepleri TMK m. 161-165’te sayılmıştır: zina (6 ay/5 yıl hak düşürücü süre), hayata kast ile pek kötü/onur kırıcı davranış, suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme, terk (ihtarla 2 ay süre), akıl hastalığı. Genel sebep ise TMK m. 166/1 evlilik birliğinin temelinden sarsılmasıdır ve uygulamada en sık başvurulan sebeptir. Kusur dağılımı tazminat, nafaka ve mal rejimi sonuçlarını doğrudan etkiler; eşit kusurda karşılıklı tazminat ve yoksulluk nafakası reddedilir. Tanık, dijital delil, resmi belge ve ekonomik kayıtlar ispat araçlarıdır.

Devamini Oku
Çekişmeli Boşanma Davası Ücretleri (Avukat ve Mahkeme Masrafları)
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Çekişmeli Boşanma Davası Ücretleri (Avukat ve Mahkeme Masrafları)

Çekişmeli boşanma davası 2026 için TBB asgari ücret tarifesinde yaklaşık 45.000 TL olarak belirlenmiştir. Baroların tavsiye tarifesi daha yüksektir: İstanbul 110-130 bin TL, Ankara 125-140 bin TL, İzmir 110-125 bin TL bandında. Mal rejimi tasfiyesi ve yüksek tazminat taleplerinde nispi hesap uygulanır. Mahkeme giderleri (başvuru harcı ~452 TL, peşin harç binde 68,31, vekalet harcı, tebligat, bilirkişi ~2-10 bin, tanık, keşif) davanın karmaşıklığına göre 5-80 bin TL arasında değişir. Davayı kaybeden HMK m. 326 uyarınca karşı vekalet ücreti öder. Ödeme planları (peşin toplu, aşamalı, taksitli, başarı primi) mevcuttur. Ekonomik yetersizliği olanlar için Baro Adli Yardım Bürosu ve HMK m. 334 gider muafiyeti ücretsiz süreç sağlar.

Devamini Oku
Boşanmak İsteyen Kadın İlk Ne Yapmalı?
Boşanma Hukuku
·10 dk okuma

Boşanmak İsteyen Kadın İlk Ne Yapmalı?

Boşanmak isteyen kadın için ilk adım kararın kesin olduğundan emin olmak; aile danışmanlığı veya terapi seçeneklerini değerlendirmektir. Şiddet veya tehdit varsa 6284 sayılı Kanun kapsamında karakol veya aile mahkemesine başvurarak uzaklaştırma, iletişim yasağı, silah kısıtlaması, sığınma evi gibi koruma tedbirleri istenmelidir. Delil toplama (hukuka uygun dijital kayıtlar, darp raporu, tanıklar, ekonomik belgeler) gizli ve dikkatli yürütülmelidir. Aile konutu şerhi TMK m. 194/3 ile mal kaçırma engellenir; ihtiyati tedbir ile tapu, banka hesabı, şirket payı koruma altına alınır. Ekonomik hazırlık (kişisel hesap, iş planı, sağlık sigortası) ve çocukların güvenliği planlanmalıdır. Aile hukuku alanında deneyimli avukat seçimi kritiktir; ekonomik yetersizlikte Baro Adli Yardım Bürosu ücretsiz hizmet sunar.

Devamini Oku
Boşanma Davasında Taleple Bağlılık İlkesi Nedir? (HMK 26)
Boşanma Hukuku
·11 dk okuma

Boşanma Davasında Taleple Bağlılık İlkesi Nedir? (HMK 26)

HMK m. 26 taleple bağlılık ilkesi, hâkimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğunu; fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceğini ancak daha azına karar verebileceğini düzenler. Boşanma davasında maddi ve manevi tazminat, yoksulluk nafakası, tedbir nafakası, iştirak nafakası, mal rejimi tasfiyesi gibi talepler dilekçede ayrı ayrı ve miktarla belirtilmelidir. Faiz talep edilmeyen alacak için faiz verilmez; unutulan talep sonradan sadece ıslah yoluyla eklenebilir (ön inceleme öncesi serbest, sonrası karşı tarafın muvafakatine bağlı). Kamu düzeni meseleleri (velayet, çocuğun üstün yararı) ilkenin istisnasıdır. “Çoğun içinde az vardır” ilkesi, hâkimin talepten az miktara karar vermesine veya boşanma talebi içinde ayrılık kararı vermesine imkân tanır. TMK m. 178 uyarınca kesinleşmeden 1 yıl içinde ayrı dava açılabilir.

Devamini Oku
Eşin Evin Giderleri ve Çocukların Bakımı ile İlgilenmemesi
Boşanma Hukuku
·9 dk okuma

Eşin Evin Giderleri ve Çocukların Bakımı ile İlgilenmemesi

Eşin evin giderleri ve çocukların bakımıyla ilgilenmemesi, TMK m. 185 ve 186 hükümlerine aykırı olup TMK m. 166/1 kapsamında evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebiyle boşanma davasına konu olur. Eşler, birliğin giderlerine güçleri oranında emek ve malvarlıklarıyla katılır; çocukların bakım, eğitim ve gözetimine beraberce özen gösterirler. Sistematik ve süreklilik arz eden ilgisizlik ağır kusur olarak değerlendirilir; ilgisiz eş maddi ve manevi tazminat, yoksulluk nafakası ödemek zorunda kalabilir, velayet mağdur eşe verilir. İspatta banka hesap özetleri, fatura ödemeleri, okul ve sağlık kayıtları, tanık ifadeleri, hukuka uygun dijital deliller kullanılır. Yargıtay 2. HD içtihatları sistematik ilgisizliği ağır kusur olarak kabul eder.

Devamini Oku

Evliliğin sona ermesi, yalnızca duygusal bir süreç değil; velayet, nafaka, mal paylaşımı ve tazminat gibi çok sayıda hukuki sonucu beraberinde getiren kapsamlı bir yargılama sürecidir. Boşanma hukuku, Türk Medeni Kanunu'nun evlilik birliğinin sona erdirilmesine ilişkin hükümlerini kapsayan, aile hukukunun en yoğun uygulama alanıdır.

Bu kategoride, boşanma sürecinin her aşamasını — dava açma şartlarından duruşma sürecine, geçici tedbirlerden kesinleşme sonrası işlemlere kadar — ele alan makalelere yer veriyoruz. Aile Hukuku kategorimizde geniş çerçeveyi çizerken, bu kategoride boşanma sürecinin kendisine odaklanıyor ve pratik rehberler sunuyoruz.

Bu Kategoride Hangi Konuları Bulacaksınız?

Anlaşmalı Boşanma

Eşlerin boşanmanın tüm sonuçları üzerinde mutabık kaldığı ve birlikte mahkemeye başvurduğu anlaşmalı boşanma, en hızlı ve en az yıpratıcı boşanma yoludur. Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, her iki eşin boşanma iradesini mahkeme huzurunda beyan etmesi ve hâkimin protokolü uygun bulması koşuluyla genellikle tek celsede sonuçlanır. Anlaşmalı boşanma protokolünün nasıl hazırlanacağı, neleri kapsaması gerektiği ve hâkimin müdahale edebileceği noktalar makalelerimizin temel konularıdır.

Çekişmeli Boşanma ve Boşanma Sebepleri

Eşlerin anlaşamadığı durumlarda çekişmeli boşanma davası gündeme gelir. Türk Medeni Kanunu'nda düzenlenen boşanma sebepleri özel ve genel sebepler olmak üzere ikiye ayrılır. Zina, hayata kast, pek kötü muamele, suç işleme, terk ve akıl hastalığı özel boşanma sebeplerini oluştururken; evlilik birliğinin temelinden sarsılması (şiddetli geçimsizlik) genel boşanma sebebidir. Her bir sebebin ispat yükümlülüğü, delil türleri ve kusur değerlendirmesi ayrı makalelerde ele alınmaktadır.

Boşanmada Kusur Tespiti

Boşanma davalarında kusur değerlendirmesi, nafaka, tazminat ve velayet kararları üzerinde doğrudan etkili olan kritik bir unsurdur. Mahkemenin kusur tespitinde hangi ölçütleri esas aldığı, eşit kusur ve ağır kusur hallerinin sonuçları ve kusurun ispatında kullanılabilecek delil türleri bu kategorideki önemli başlıklardandır.

Geçici Tedbirler

Boşanma davası süresince mahkeme, eşlerin ve çocukların korunmasına yönelik geçici tedbirler alabilir. Tedbir nafakası, çocuğun geçici velayeti, eşlerin ayrı yaşamasına karar verilmesi ve ortak konuta ilişkin tedbirler, dava süresince tarafların haklarını koruyan önemli mekanizmalardır.

Boşanma Sonrası İşlemler

Boşanma kararının kesinleşmesinden sonra nüfus kaydının güncellenmesi, kadının soyadı değişikliği, tapu ve banka işlemleri gibi pratik süreçler de makalelerimizde ele alınmaktadır. Kesinleşme sonrası açılacak mal paylaşımı davası ve nafaka artırım-azaltım davaları da bu alt başlığın konuları arasındadır.

Neden Bu Kategoriyi Takip Etmelisiniz?

Boşanma süreci duygusal kararlar almaya en açık olunan dönemdir. Hukuki bilgi eksikliği, süreçte telafisi güç hatalara yol açabilir. Bu kategorideki makalelerimiz, sürecin her aşamasında bilinçli adımlar atmanız için güvenilir bir kaynak sunmaktadır.

Sikca Sorulan Sorular

Anlaşmalı boşanma ne kadar sürer ve şartları nelerdir?
Anlaşmalı boşanma, eşlerin tüm konularda mutabık olması halinde genellikle tek celsede sonuçlanır; kesinleşme dahil toplam süreç bir ila üç ay arasındadır. Temel şartları şunlardır: Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin boşanma konusunda birlikte başvurması veya birinin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi, her iki eşin mahkeme huzurunda boşanma iradelerini bizzat beyan etmesi ve nafaka, velayet, mal paylaşımı ile tazminat konularını düzenleyen bir boşanma protokolünün hâkim tarafından uygun bulunmasıdır. Hâkim, özellikle çocukların korunması açısından protokolde değişiklik önerebilir. İstinaftan feragat edilmesi halinde kesinleşme süresi daha da kısalır.
Boşanma davası hangi mahkemede açılır?
Boşanma davası, Aile Mahkemesinde açılır. Aile Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi bu davaya bakar. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya eşlerin davadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Eşlerden biri yurt dışında yaşıyorsa, Türkiye'deki eşin yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Her iki eş de yurt dışında yaşıyorsa dava Türkiye'deki herhangi bir Aile Mahkemesinde açılabilir.
Boşanmada kadının hakları nelerdir?
Boşanma sürecinde kadın, erkekle eşit haklara sahiptir. Dava süresince tedbir nafakası talep edebilir. Boşanma sonrasında kusuru daha ağır olmamak koşuluyla yoksulluk nafakası isteyebilir. Evlilik birliği içinde edinilen mallar üzerinde edinilmiş mallara katılma alacağı hakkı vardır. Boşanmaya sebep olan olaylar nedeniyle kişilik hakları saldırıya uğramışsa manevi tazminat, mevcut veya beklenen menfaatleri zarara uğramışsa maddi tazminat talep edebilir. Velayet konusunda çocuğun üstün yararı ilkesi esas alınır; cinsiyet tek başına belirleyici değildir. Kadın, evlenmeden önceki soyadını yeniden kullanma hakkına sahiptir.
Boşanmada mal paylaşımı otomatik olarak yapılır mı?
Hayır, mal paylaşımı boşanma davasından ayrı bir süreçtir. Boşanma kararının kesinleşmesinin ardından eşlerden birinin talebiyle mal paylaşımı davası açılır. Mahkeme kendiliğinden mal paylaşımına karar vermez. Mal rejiminin tasfiyesi davası, boşanma kararının kesinleştiği tarihten itibaren on yıllık zamanaşımı süresine tabidir. Eşler arasında mal rejimi sözleşmesi yoksa yasal mal rejimi olan edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır. Evlilik öncesi mallar, kişisel mallar ve miras yoluyla edinilen varlıklar paylaşım dışındadır.
Boşanma davası devam ederken eşim nafaka ödemek zorunda mı?
Evet, boşanma davası devam ederken mahkemeden tedbir nafakası talep edilebilir. Tedbir nafakası, dava süresince ekonomik açıdan zayıf olan eşin ve müşterek çocukların geçimini güvence altına almak amacıyla hükmedilen geçici bir nafakadır. Bu nafaka için kusur aranmaz; ekonomik durumu daha iyi olan eş, diğer eşe ve çocuklara nafaka ödemekle yükümlü tutulabilir. Tedbir nafakası, davanın açıldığı tarihten itibaren boşanma kararının kesinleşmesine kadar devam eder. Mahkeme tedbir nafakasına talep üzerine veya resen karar verebilir.
Aldatma halinde boşanma davası nasıl açılır ve ispat nasıl yapılır?
Zina, Türk Medeni Kanunu'nun 161. maddesinde düzenlenen özel bir boşanma sebebidir. Aldatılan eş, zinayı öğrendiği tarihten itibaren altı ay ve her halükârda zina eyleminin üzerinden beş yıl içinde dava açmalıdır; bu süreler hak düşürücüdür. Aldatmayı affeden eşin dava hakkı düşer. Zinanın ispatında hukuka uygun şekilde elde edilen her türlü delil kullanılabilir: otel kayıtları, mesaj ve yazışma kayıtları, fotoğraflar, telefon arama kayıtları ve tanık beyanları sıklıkla başvurulan delil türleridir. Hukuka aykırı yollarla — örneğin telefon dinleme veya izinsiz takip — elde edilen deliller mahkemede kabul edilmez. Zina sebebiyle boşanma halinde aldatan eş tam kusurlu sayılır ve lehine yoksulluk nafakasına hükmedilmez.
Bizi ArayınWhatsApp